Oblicz przekrój i spadek napięcia
Wpisz dane obwodu — wynik przelicza się na bieżąco. Pola startowe zawierają przykładowe wartości, zastąp je danymi swojej instalacji.
Uzupełnij dane po lewej stronie, aby zobaczyć wynik.
Narzędzie poglądowe do doboru wstępnego. Kalkulator liczy wyłącznie spadek napięcia według pokazanych niżej wzorów. Ostateczny dobór przekroju — w tym obciążalność prądowa długotrwała, sposób ułożenia, temperatura otoczenia i dobór zabezpieczeń — wykonuje projektant lub firma instalacyjna zgodnie z dokumentacją projektową i obowiązującymi przepisami.
Jak liczymy — wzory i stałe
Kalkulator nie korzysta z żadnych ukrytych współczynników. Poniżej komplet wzorów i wartości, których używa kod strony.
Spadek napięcia — DC i AC 1-fazowy
ΔU = (2 · ρ · L · I) / S
Mnożnik 2 uwzględnia drogę prądu tam i z powrotem (dwie żyły obwodu) przy długości trasy L podanej w jedną stronę.
Spadek napięcia — AC 3-fazowy
ΔU = (√3 · ρ · L · I · cosφ) / S
Dla symetrycznie obciążonego układu 3-fazowego zamiast mnożnika 2 stosuje się √3 ≈ 1,73, a do wzoru wchodzi współczynnik mocy cosφ (w kalkulatorze domyślnie 1,0).
Rezystywność ρ
Miedź: ρ = 0,0175 Ω·mm²/m · aluminium: ρ = 0,028 Ω·mm²/m. Obie to wartości podręcznikowe dla temperatury 20 °C — w wyższej temperaturze rezystancja żyły jest większa, czego ten kalkulator nie uwzględnia.
Typoszereg przekrojów
Wynik zaokrąglamy w górę do standardowego szeregu handlowego przekrojów żył: 1,5 / 2,5 / 4 / 6 / 10 / 16 / 25 / 35 / 50 / 70 / 95 mm². Oznaczenia we wzorach: ΔU — spadek napięcia [V], L — długość trasy w jedną stronę [m], I — prąd [A], S — przekrój żyły [mm²].
Jak dobrać dane wejściowe
Poniższe wskazówki to praktyka projektowa — oznaczamy to wprost. Wartości do obliczeń zawsze bierz z dokumentacji swojego projektu i kart katalogowych urządzeń.
Prąd — strona DC
W praktyce projektowej za prąd obliczeniowy stringu przyjmuje się często prąd zwarciowy modułu Isc (z karty katalogowej) pomnożony przez 1,25 — zapas na warunki nasłonecznienia powyżej STC. To praktyka projektowa, nie wymóg tego kalkulatora.
Prąd — strona AC
Dla obwodu AC punktem wyjścia jest zwykle maksymalny prąd wyjściowy falownika podany w jego karcie katalogowej. Przy 3 fazach wpisz prąd jednej fazy.
Napięcie robocze
Po stronie DC to napięcie robocze stringu w punkcie pracy (zależne od liczby modułów) — domyślne 600 V jest tylko przykładem do edycji. Po stronie AC: 230 V (1-fazowo) lub 400 V (3-fazowo).
Limit spadku napięcia
Kalkulator nie narzuca limitu — wybierasz 1%, 2% albo 3%. Wartość graniczną spadku napięcia dla konkretnego obwodu określa projekt instalacji. Mniejszy spadek to także mniejsze straty energii przez cały okres pracy instalacji.
Najczęstsze pytania o przekrój kabla PV
Czym różni się dobór przekroju dla strony DC od strony AC?
Fizyka jest ta sama — liczymy spadek napięcia na rezystancji żył — ale różnią się dane wejściowe i postać wzoru. Po stronie DC prąd i napięcie wynikają z konfiguracji stringu, a wzór używa mnożnika 2 (dwie żyły). Obwód AC 1-fazowy liczy się tym samym wzorem przy napięciu 230 V; dla symetrycznego obwodu 3-fazowego mnożnik wynosi √3 i dochodzi współczynnik mocy cosφ. Przy tym samym prądzie i tej samej trasie niższe napięcie obwodu oznacza większy spadek procentowy.
Dlaczego podaję trasę w jedną stronę, skoro we wzorze jest ×2?
Prąd płynie do odbiornika jedną żyłą i wraca drugą — rezystancja obwodu to suma rezystancji obu żył. Dlatego do wzoru wchodzi podwojona długość trasy: Ty podajesz odległość w jedną stronę L, a mnożnik 2 (lub √3 dla symetrycznego układu 3-fazowego) jest już we wzorze.
Co zrobić, gdy wynik wypada między przekrojami typoszeregu?
Przekrój obliczeniowy prawie nigdy nie trafia dokładnie w wartość handlową — wtedy wybiera się najbliższy większy przekrój z szeregu i taki właśnie kalkulator rekomenduje. Tabela wyników pokazuje też przekrój o stopień mniejszy i większy wraz z ich spadkami napięcia, żeby można było ocenić zapas.
Czy kalkulator zastępuje projekt instalacji?
Nie. To narzędzie poglądowe do doboru wstępnego — liczy wyłącznie spadek napięcia według pokazanych wyżej wzorów. Nie sprawdza obciążalności prądowej długotrwałej, sposobu ułożenia, temperatury otoczenia ani doboru zabezpieczeń. Ostateczny dobór przekroju wykonuje projektant lub firma instalacyjna zgodnie z dokumentacją projektową i obowiązującymi przepisami.
Dobierz okablowanie i zabezpieczenia do projektu
W hurtowni PVGroup.pl znajdziesz akcesoria, okablowanie i zabezpieczenia do instalacji PV, a w bazie wiedzy — praktyczne opracowania techniczne. Jeśli potrzebujesz pomocy w doborze, napisz do nas.